De binnenvaart krijgt tijdelijk meer ruimte bij de invoering van de herziene Europese richtlijn voor hernieuwbare energie (RED III). Met een mitigerende maatregel wil de overheid voorkomen dat de sector onevenredig wordt geraakt door hogere brandstofkosten en een verstoring van het level playing field die hiermee gepaard gaat. Het gaat om een verlaging van 3,8% naar 2,5% reductie van CO₂. De verplichting voor de reductie ligt bij de brandstofleveranciers, die Emissie Reductie Eenheden (ERE’s) genereren door hernieuwbare energie te leveren, of deze te kopen van andere leveranciers die ERE’s over hebben.
De RED III stelt dus eisen aan het gebruik van een percentage hernieuwbare energie in de transportsector. Voor de binnenvaart, waar betaalbare en schaalbare alternatieven nog beperkt beschikbaar zijn, biedt dit een ingroeipad naar opschaling van het gebruik van hernieuwbare brandstoffen. De binnenvaart kan op dit moment verduurzamen door onder andere het bijmengen van biobrandstoffen (HVO & FAME), het gebruik van GTL, methanol, waterstof en het elektrificeren van het schip. Al deze opties zorgen op dit moment voor een verhoging van de brandstofkosten, de benodigde infrastructuur en aanpassingen aan het schip daar nog buiten gelaten. De verwachting is dat vooral de drop-in fuels zoals HVO en FAME in de eerste jaren gebruikt zullen gaan worden, omdat er geen of beperkte aanpassing aan het schip nodig is.
Nederland loopt voor met de nationale implementatie van de RED III. In de buurlanden zijn ze nog niet zover en wordt ook niet met dezelfde oplopende percentages gerekend. Zonder mitigerende maatregel zou dit leiden tot prijsverschillen aan de pomp die mogelijk tot bunkertoerisme zouden kunnen leiden. De verlaging van de verplichting vermindert dit effect en zorgt ervoor dat initiatieven voor het produceren van hernieuwbare energie wel kunnen blijven investeren.
De maatregel geldt alleen voor 2026; daarna zetten de RED III-doelen zich in het eerder bedachte tempo door tot een CO₂-reductie van 14,5% in 2030. Daarmee ondersteunt de overheid een realistische en betaalbare verduurzaming van de binnenvaart, in lijn met de langetermijndoelstellingen van Nederland en Europa.
Volgende week zal er een artikel gewijd worden aan de gevolgen en verwachtingen van RED III voor de samenstellingen van de brandstof en hoe we daar als sector mee om kunnen gaan.