De stem van jongeren wordt niet altijd automatisch meegenomen in beleidsbeslissingen. Ook niet als dat beleid over hen gaat. Maar Leiden kent de jongerenraad. Die heeft een direct lijntje met wethouder Abdelhaq Jermoumi en laat weten wat jongeren zelf vinden dat er nodig is.
Joep Low (17) had tot vorig jaar nog nooit gehoord van de jongerenraad. Maar het kan snel gaan: hij zag een poster hangen op school en nu brengt hij vanuit diezelfde raad een advies uit aan de wethouder. Het onderwerp: mentaal welzijn onder jongeren, een thema waar grote zorgen over bestaan.
Hulp lastig te vinden
De jongerenraad pakte het grondig aan en hield een enquête, waarop 400 jongeren reageerden. De belangrijkste uitkomst: veel jongeren zitten niet goed in hun vel en hebben moeite om hulp te vinden. “Het komt echt vaak terug in gesprekken die ik om me heen hoor”, zegt Joep. “Jongeren worden bijvoorbeeld somber, omdat op sociale media iedereen het beter voor elkaar lijkt te hebben dan zij.” Waar je vervolgens heen moet met je zorgen? De meeste jongeren weten het niet. “En áls ze het al weten…. je komt niet zo makkelijk binnen bij de jeugdzorg”, aldus Joep.
Recht om je mening te laten horen
De jongerenraad is een van de manieren waarop Leiden iedereen onder de 18 een stem wil geven. Dat dat moet, is wettelijk vastgelegd in het Kinderrechtenverdrag. In artikel 12 om precies te zijn: ieder kind heeft het recht zijn mening te geven over zaken die hem of haar aangaan. En die mening moet ook serieus genomen worden. Toch was dat nieuw voor wethouder Abdelhaq Jermoumi (52). Hij heeft de portefeuille Kansengelijkheid, Jeugd en Onderwijs en was vier jaar geleden bij een werksessie in België over kinderrechten. “Ik kende dat artikel dus niet en ik vroeg me af wie het in Leiden wel kende. Hadden wij er in de gemeente eigenlijk wel voor gezorgd dat kinderen inderdaad hun mening kunnen geven? Ik heb dat artikel 12 uitgeprint en boven mijn bureau gehangen.”
Jongeren en armoede
Nu neemt hij de stem van jongeren mee bij allerlei onderwerpen die in zijn portefeuille zitten. Bijvoorbeeld bij de inrichting van een nieuw skatepark, om de juiste woorden te gebruiken bij een campagne, als een wijk wordt vernieuwd, of bij het bestrijden van armoede. “Armoede leidt tot ongelijkheid en kan tot heel ver in je leven doorwerken. Dus ik wil echt goed weten wat jongeren zelf zeggen nodig te hebben om daaruit te komen.” Dat Leiden best goed bezig is, blijkt ook: Koningin Máxima nodigde de wethouder uit nadat ze hoorde van een rapport voor de Onderwijsraad, waarin een advies van de jongerenraad was meegenomen.
Laagdrempelige hulp
Terug naar het advies over mentaal welzijn. Dat wordt voor de zomer officieel aangeboden, maar Joep licht alvast een tipje van de sluier op. “Jongeren kloppen niet makkelijk aan bij een instantie als ze hulp nodig hebben. Volgens ons zijn er twee dingen nodig: het moet duidelijker zijn waar je terechtkunt met je problemen. En als je weet waar je moet zijn, moet je er makkelijk kunnen binnenstappen. Niet eerst een afspraak maken, maar gewoon, even langsfietsen als je uit school komt en dan met iemand kunnen praten. En die persoon zou dan ook best een student kunnen zijn, in plaats van een ouder iemand. Dat praat net wat makkelijker.” Wethouder Jermoumi: “Er gebeurt al heel veel voor jongeren, maar blijkbaar moeten we beter ons best doen om te zorgen dat ze dat ook weten en dat ze er aankloppen. Dat is onze taak. Dus we zijn blij met de aanbevelingen van de jongerenraad.”
Zelf oplossen
De wethouder heeft nog steeds profijt van de eyeopener die hij kreeg in België. “Ik merk dat het perspectief van jongeren me heel veel brengt. Ik verdedig nu niet alleen beleid voor jongeren in de gemeenteraad. Ik spreek daadwerkelijk de jongeren over wie dit gaat en neem in mijn werk mee wat zij zeggen nodig te hebben.” Dat wil niet zeggen dat er geen werk meer te verzetten is. Zowel Joep als wethouder Jermoumi vinden dat jongerenparticipatie niet alleen van de jongerenraad mag afhangen. Jermoumi: “Het is wat mij betreft pas een succes als kinderen en jongeren automatisch en altijd worden geraadpleegd over zaken die hen aangaan.”
Joep blijft nog wel even in de jongerenraad zitten, tot hij volgend jaar eindexamen doet en daar geen tijd meer voor is. “Dit is gewoon belangrijk. Als je vindt dat iets niet goed gaat, moet je zelf iets doen om het op te lossen en met de jongerenraad kan dat dus ook echt.”
Week van de Jongerenparticipatie
Deze week (van 11 t/m 17 april) was het de Week van de Jongerenparticipatie, georganiseerd door de NJR, het grootste jongerennetwerk van Nederland. Meer weten? Hier lees je meer over NJR.
